สำลักเงียบ (Silent Aspirate)

อาการกินแล้วสำลักนั้น บุคคลทั่วไปสามารถสังเกตเห็นได้ง่าย แต่เมื่อพูดถึงสำลักเงียบนั้น หลายคนอาจไม่รู้จัก เนื่องจากไม่แสดงอาการใดๆ และจะปรากฏความผิดปกติให้เห็น ก็ต่อเมื่อเกิดอาการรุนแรงและเข้าโรงพยาบาลแล้ว อันตรายของการสำลักเงียบนั้น นำไปสู่ภาวะ ปอดอักเสบ (Aspiration pneumonia) ที่นำไปสู่อันตรายถึงแก่ชีวิต การสำลักเงียบนั้น เกิดขึ้นเนื่องจากความผิดปกติของการตรวจจับจากปฏิกิริยาตอบสนองของร่างกาย (reflexes) โดยมากนั้นเกิดในผู้ที่มีการรับสัมผัสในช่องปากผิดปกติ ทำให้ไม่สามารถตรวจจับได้ว่ามีสิ่งแปลกปลอมหลุดลงไปในทางเดินหายใจ จึงทำให้ไม่มีอาการไอขับออกมา และถ้าจะให้ระบุได้แม่นยำ จำเป็นต้องได้รับประเมินจากผู้เชี่ยวชาญ และได้รับการตรวจโดยการส่องกล้องจากทีมแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ อีกหนึ่งการสังเกตที่ลดความเสี่ยงการสำลัก และการสำลักเงียบได้บ้างนั้น ลองเช็คกันดูค่ะว่า เสียงก่อน-หลังกลืน ยังเหมือนเดิม มีการเปลี่ยนแปลงหรือไม่ หากเสียงไม่เหมือนเดิม ให้กระแอม ไอ แล้วกลืนซ้ำอีกครั้ง 

อาการที่สังเกตได้ว่าเกิดภาวะปอดอักเสบ

1. มีไข้สูง

2. ไอ มีเสมหะ

+ ร่วมกับ 

1. หายใจลำบาก

2. เจ็บแน่นหน้าอก

3. คลื่นไส้ อาเจียน 

4. ซึมลง 

เมื่อพบสัญญาณเหล่านี้ ให้หยุดป้อนทางปาก และพบแพทย์ทันที เพื่อรับการวินิจฉัยที่ถูกต้อง ทั้งนี้ภาวะปอดอักเสบเกิดขึ้นได้จากหลายสาเหตุ หนึ่งในสาเหตุที่เรามองไม่เห็นนั่น คือ อาการสำลักเงียบ 

หากแพทย์วินิจฉัยว่าผู้สูงอายุของท่าน มีภาวะกลืนลำบาก  และท่านใดที่ป้อนอาหารให้ผู้สูงอายุของท่าน แล้วไม่พบอาการไอหรือสำลักนั้น ขอให้ตระหนักถึงอาการสำลักเงียบ ที่เป็นภัยร้ายย่องเข้ามาแบบเงียบๆ ที่ทางทีมแพทย์และผู้บำบัดให้ความสำคัญและเป็นห่วงยิ่งนัก 

หมายเหตุ :

ความแตกต่าง ไอ vs สำลักการสำลัก คือ การที่มีสิ่งแปลกปลอม อาหาร น้ำลาย หลุดไปยังทางเดินหายใจ อาการสำลัก จะมีอาการไอขับ ร่วมกับการมีน้ำมูกไหลออกจมูก หายใจเหนื่อย แสบร้อนบริเวณจมูก หน้าอก และมีการเปลี่ยนแปลงของสัญญาณชีพ (อัตราการเต้นของหัวใจสูงขึ้น ค่าออกซิเจนในเลือดลดลง)

บทความโดย นักกิจกรรมบำบัด 

กิจกรรมกลุ่มกระตุ้นสมองและความจำ (Focus Group & Brain Gym for Senior) 

ศูนย์ส่งเสริมและฟื้นฟูผู้สูงวัย The Senizens

Tel : 084-264-2646 /084-246-2662

www.thesenizens.com